عنوان: نقاشي مدرن  (چاپ اول1960م)

نويسنده: كلمنت گرينبرگ

هنرمند: مارك رتكو- 1949م.
"No. 11/ No. 20"
oil on canvas, 93-3/4 x 53 inches
Collection of Christopher Rothko
Courtesy PaceWildestein, New York

مدرنيسم بيشتر از ادبيات و هنر صرف را در بر مي گيرد. تا اين لحظه مي توان گفت كه مدرنيسم همه انچه را كه در فرهنگ ما هنوز واقعا زنده است را شامل مي شود. مدرنيسم بدين صورت كنوني پديده ي نوظهور تاريخي است. درست است كه تمدن غرب ،اولين در به عقب نگاه كردن و بنيادهاي خود را زير سوال قرار دادن نيست اما تمدني است كه در اين امر تا دورترين مرز ممكن رفته است. من مدرنيسم را تشديد،پرقدرت شده و بر انگيخته شده ي تمايل به " خودنقد كنندگي" مي دانم كه با فيلسوف كانت آغاز گرديد. كانت شايد اولين مدرنيست واقعي باشد،چراكه اين او بود كه خود وسيله نقد كردن را مورد نقد قرار داد.
با آنكه " خود نقدي" مدرنيسم از دل " خود نقدي" دوره روشنگري فرانسه روييد،اما با آن يكي نيست. نقد كردن در دوران روشنگري از پذبرفته شده ترين نوع نقد- نقد از بيرون 2- بود . مدرنيسم اما بر اساس اصول و روشي كه خودشان در حال نقد شدن بودند،ار داخل خود را نقد مي كرد. به نظر طبيعي مي رسد كه اين شيوه نقد ابتدا بايد خود را در فلسفه كه ذاتا نقد كننده است،نشان مي داد. اما هنگامي كه قرن 19 اين شيوه ي نقد را بتن كرد،اين"خود نقدي" در عرصه هاي بسيار زياد ديگري جز فلسفه خود را قابل لمس و متجلي ساخت. " ادامه